Nhãn „đạt chuẩn CE EN 17092” không có nghĩa là chiếc áo có giáp, và cũng không phải luôn có nghĩa là nó chống mài mòn. Tùy cấp, đây là hai thứ hoàn toàn khác nhau — và đó là điều cần biết trước khi so da với vải.
Chống mài mòn và chuẩn EN 17092
Mục lục15
Theo SATRA, tổ chức thử nghiệm PPE, EN 17092:2020 gồm sáu phần: phần 1 mô tả phương pháp thử, các phần 2–6 quy định yêu cầu cho năm cấp theo thứ tự AAA, AA, A, B, C.
| Cấp | Đệm va đập (giáp) | Chống mài mòn |
|---|---|---|
| AAA | Bắt buộc: khuỷu tay, vai, đầu gối, hông | Mức cao nhất của chuẩn |
| AA | Bắt buộc: khuỷu tay, vai, đầu gối, hông | Thấp hơn AAA |
| A | Bắt buộc trừ hông (hông tùy chọn) | Thấp hơn AA |
| B | Không có đệm va đập | Tương đương cấp A |
| C | Chỉ có đệm ở những vùng được đệm bảo vệ | Không đảm bảo mức tối thiểu |
Hai dòng cuối là phần đáng nhớ nhất. Áo cấp B chống mài mòn tốt như cấp A nhưng không có giáp; áo cấp C có giáp nhưng không đảm bảo chống mài mòn, và nó được thiết kế để mặc cùng một chiếc AAA, AA, A hoặc B chứ không phải mặc một mình.
Nghĩa là: nếu bạn mua một chiếc „áo giáp” chỉ ghi EN 17092 mà không xem cấp, bạn có thể đang cầm một chiếc áo giáp rỗng hoặc một lớp giáp không chịu được trượt đường. Hãy tìm chữ AAA, AA, A, B hay C ngay cạnh nhãn CE.
Chuẩn đo kết quả, không đo độ dày
Phép thử chống mài mòn mô phỏng việc người lái trượt trên mặt bê tông từ nhiều tốc độ cho đến khi dừng. Đạt khi lớp gần cơ thể nhất không thủng lỗ từ 5 mm trở lên.
Điều này dẫn đến một hệ quả quan trọng: chuẩn không quy định da phải dày bao nhiêu. Các con số độ dày da thường được nhắc đến là kinh nghiệm ngành, không phải yêu cầu của EN 17092. Pending Verification: chúng tôi không xác minh được nguồn gốc của con số độ dày da hay được trích, nên bài này không nêu nó.
Chuẩn còn thử độ bền đường may, độ bền xé, độ ổn định kích thước sau giặt (không được thay đổi quá ±5%) và cả độ vừa vặn — vì một chiếc áo rộng thì giáp sẽ không nằm đúng chỗ khi ngã.
Ba nhóm chất liệu: da, vải dệt, lưới
- Da. Chịu trượt tốt và bền nhiều năm. Đổi lại: nặng, gần như không thoáng, lâu khô khi ướt, và cần bảo dưỡng.
- Vải dệt kỹ thuật. Nhẹ hơn, nhanh khô hơn, thường có lớp lót tháo rời và nhiều khe thông gió. Là nhóm linh hoạt nhất.
- Lưới. Thoáng nhất vì có diện tích hở lớn. Bù lại, phần lưới không chịu trượt bằng vải đặc hay da — và đó chính là lý do cấp EN 17092 quan trọng hơn lời quảng cáo về chất liệu.
Một lưu ý đáng tiền: đừng chọn theo tên chất liệu, hãy chọn theo cấp. Một chiếc vải cấp AA bảo vệ tốt hơn một chiếc da thời trang không được thử.
Nóng ẩm Việt Nam: lưới hay vải nhiều lớp
Đây là chỗ các bài nước ngoài không giúp được, vì họ tính cho mùa ôn đới. Ở miền Bắc, nhiệt độ trên 35°C đi kèm độ ẩm cao và mưa rào bất chợt — ba thứ này mâu thuẫn nhau.
Thực tế:
- Khi đang chạy, lưới thắng tuyệt đối. Gió đi xuyên qua áo; vải đặc thì không.
- Khi dừng đèn đỏ, cả hai đều nóng như nhau. Không có gió thì không có thông gió — và giao thông Hà Nội có rất nhiều lần dừng.
- Khi mưa, lưới ướt ngay lập tức. Nó không chống nước được, và cũng không định làm việc đó.
Vì vậy cách hợp lý nhất cho Hà Nội là vải dệt có nhiều khe thông gió mở được và lớp lót tháo rời, chứ không phải lưới thuần túy: một chiếc làm được cả ngày nắng lẫn cơn mưa chiều.
Gặp mưa: lớp lót chống nước và áo mưa
Có hai cách chống nước, và chúng hợp với hai tình huống khác nhau:
- Lớp màng bên trong áo. Tiện vì không phải dừng lại mặc thêm. Nhưng nó chặn luôn đường thoát hơi — trong độ ẩm cao, bạn ướt vì mồ hôi thay vì vì mưa.
- Áo mưa mặc ngoài. Gọn, rẻ, và quan trọng hơn: cởi ra được khi tạnh. Với mưa rào ngắn kiểu Hà Nội, đây thường là lựa chọn thực dụng hơn.
Áo da khi trời mưa và nắng gắt
Áo da gặp hai vấn đề riêng ở khí hậu này. Ướt mưa thì lâu khô, và da ướt kèm độ ẩm cao qua đêm dễ sinh mốc. Phơi nắng gắt cho nhanh khô thì làm da cứng và nứt — đúng thứ bạn định tránh.
Cách đúng: vắt nhẹ, treo móc rộng vai nơi thoáng gió trong bóng râm, không dùng nhiệt. Điều này khiến áo da ít thực tế với chuyến đi ngắn ở Việt Nam, dù nó chịu trượt tốt.
Bảo quản áo sau chuyến đi
- Tháo giáp ra trước khi giặt. Giáp thường không được cho vào máy giặt, và lại cản nước làm áo không sạch.
- Đọc nhãn giặt. Chuẩn yêu cầu áo không được co giãn quá ±5% sau giặt — nhưng điều đó chỉ đúng khi bạn giặt theo cách hãng ghi.
- Không dùng nước xả vải trên áo có màng chống nước; nó làm bít màng.
- Phơi trong bóng râm. Nắng gắt làm bạc màu và giòn vải, giống như với vỏ mũ.
Chọn nhanh theo kiểu hành trình
| Kiểu đi | Lựa chọn hợp lý |
|---|---|
| Vài ngày trong phố, tốc độ thấp | Áo nhẹ có giáp vai và khuỷu, cộng áo mưa ngoài |
| Đường trường, đèo dốc nhiều ngày | Vải dệt cấp AA trở lên, lót tháo rời |
| Chỉ cần giáp để mặc dưới áo thường | Áo cấp C — nhưng nhớ nó không đảm bảo chống mài mòn |
Nếu bạn chỉ thuê xe vài ngày và không định mua áo giáp, thứ tự ưu tiên hợp lý vẫn là mũ đạt chuẩn thật sự, rồi giày kín và găng tay. Cách đọc mức giáp cụ thể ở từng vị trí sẽ nói riêng trong bài về giáp CE level 1 và level 2.
Trước chuyến đi, hãy hỏi Mr Tú – Thuê xe máy Phố Cổ xem xe thuê đã kèm theo những gì để bạn chỉ cần chuẩn bị phần còn thiếu.
Câu hỏi thường gặp
Áo ghi „CE certified” là đủ an toàn chưa?
Chưa đủ để kết luận. Hãy tìm cấp: AAA, AA, A, B hay C. Cấp B không có giáp, còn cấp C không đảm bảo mức chống mài mòn tối thiểu.
Áo lưới có an toàn không?
Tùy cấp chứ không tùy chất liệu. Một chiếc lưới được thử đạt cấp A hoặc AA đã qua đúng phép thử trượt đường như các chất liệu khác ở cùng cấp.
Da có bền hơn vải không?
Da thường bền lâu năm hơn, nhưng chuẩn đo kết quả thử chứ không đo chất liệu. Ở khí hậu nóng ẩm, vấn đề lớn hơn của da là không thoáng và lâu khô.
Mặc áo giáp có bắt buộc ở Việt Nam không?
Thứ bắt buộc theo luật là mũ bảo hiểm dành cho xe máy và cài quai đúng cách. Áo giáp là lựa chọn của người đi xe.
Áo rộng một cỡ cho mát có ổn không?
Không nên. Chuẩn có hẳn phần thử độ vừa vặn, vì giáp phải nằm đúng vai và khuỷu khi ngã. Áo rộng làm giáp trượt khỏi vị trí.
Đã có áo mưa thì có cần áo chống nước không?
Không nhất thiết. Với mưa rào ngắn, một chiếc áo thoáng cộng áo mưa mặc ngoài thường dễ chịu hơn một chiếc có màng kín suốt ngày nóng.
Phần thân dưới: hai trong ba điểm chạm đất đầu tiên nằm ở gối và hông, nên cách đọc nhãn quần bảo hộ và jean bảo hộ cũng theo cùng chuẩn EN 17092.
Bình luận