Chiếc túi đắt tiền không cứu được một cách buộc sai. Điều quyết định xe có dễ lái hay không là trọng lượng đặt ở đâu, chứ không phải mang bao nhiêu ký. Bài này hướng dẫn chọn túi, chống nước và buộc đồ lên xe tay ga hoặc xe số — loại xe mà phần lớn người đi phượt ở Việt Nam đang dùng.
Xe tay ga nhỏ chở được bao nhiêu
Mục lục14
Không có con số chung cho mọi xe. Tải trọng cho phép của baga và của cả xe do nhà sản xuất quy định, ghi trong sổ tay hoặc trên tem thông số dán ở xe. Chúng tôi không đưa một con số dùng chung ở đây, vì mỗi dòng xe một khác và baga lắp thêm còn có giới hạn riêng.
Ba nguyên tắc sau thì dùng được cho mọi xe:
- Thấp hơn là tốt hơn. Cùng một túi nặng, đặt cao trên yên sau thì xe lắc hơn hẳn so với đặt thấp dưới chân hoặc kẹp hai bên.
- Gần trục xe hơn là tốt hơn. Đồ càng chìa ra sau xa, đầu xe càng nhẹ và càng dễ bị đảo khi qua ổ gà hoặc khi gió tạt ngang.
- Cân hai bên. Treo hết đồ nặng về một bên làm xe nghiêng nhẹ suốt hành trình, mệt tay và dễ sai lái trong khúc cua.
Dấu hiệu xe đang chở quá nhiều hoặc chở sai chỗ: đầu xe nhẹ và bập bềnh khi tăng ga, quãng đường phanh dài ra rõ rệt, xe lắc đuôi khi đi nhanh trên đường xấu. Gặp những dấu hiệu này thì xếp lại chứ đừng chạy tiếp cho xong đoạn.
Chọn túi: túi đuôi, túi hông hay túi mềm
| Loại | Ưu | Nhược |
|---|---|---|
| Túi đuôi đặt trên baga | Dễ buộc, lấy đồ nhanh, hợp với xe tay ga | Đặt cao thì ảnh hưởng cân bằng; cần baga chắc |
| Túi hông hai bên | Trọng tâm thấp, cân hai bên | Phải có điểm gá phù hợp; dễ dính nước bẩn từ bánh |
| Túi mềm buộc trực tiếp | Rẻ, nhẹ, gấp gọn khi không dùng | Không giữ dáng, dễ xô lệch nếu buộc thiếu điểm |
Với chuyến dưới một tuần trên xe tay ga, một túi đuôi vừa phải cộng với cốp xe thường là đủ. Khi nào bắt đầu phải chồng hai túi lên nhau thì đó là lúc nên bớt đồ, không phải lúc mua thêm túi.
Chống nước: hai lớp luôn an toàn hơn một
Miền Bắc và miền Trung có thể đang nắng thì mưa ập xuống trong vài phút, và trên đèo thì không phải lúc nào cũng có chỗ tấp vào trú. Vì vậy cách làm an toàn là:
- Bọc từng nhóm đồ bằng túi nilon hoặc túi khô bên trong, rồi mới cho vào túi lớn. Lớp trong mới là thứ thật sự giữ đồ khô.
- Để riêng một túi nhỏ cho giấy tờ và điện thoại dự phòng, buộc kín, đặt chỗ dễ lấy nhất.
- Đừng tin hoàn toàn vào áo trùm túi. Nước tạt lên từ bánh sau thường làm ướt mặt dưới, là mặt mà áo trùm phủ kém nhất.
Một mẹo nhỏ đáng giá: để sẵn một túi nilon trống trong cốp. Khi mưa bất chợt, bạn có chỗ cất áo khoác ướt mà không làm ướt phần đồ khô còn lại.
Buộc dây đúng cách
Hai loại dây thường dùng có tính chất khác hẳn nhau:
- Dây chun (dây thụn, có móc). Nhanh, tiện, nhưng co giãn — đồ sẽ xê dịch dần theo rung động. Hợp với đồ nhẹ và đoạn ngắn.
- Dây ràng có khóa. Siết chặt và không tự nới, là lựa chọn đúng cho đồ nặng hoặc chặng đường dài.
Dù dùng loại nào, bốn quy tắc này quyết định đồ có rơi hay không:
- Ít nhất bốn điểm neo, buộc chéo chứ không buộc song song. Dây chéo giữ đồ không xoay.
- Chỉ neo vào phần chịu lực — baga, khung, móc gắn sẵn. Không buộc vào gương, đèn hậu, biển số, tay phanh hay dây phanh.
- Không để đầu dây thừa thòng xuống. Một đoạn dây cuốn vào bánh sau hoặc vào xích khi đang chạy là tai nạn thực sự, không phải phiền toái. Buộc gọn đầu dây hoặc nhét vào trong.
- Lắc thử trước khi đi. Nắm túi lắc mạnh vài cái: nếu túi và xe lắc thành một khối thì đạt, nếu túi trượt trên mặt baga thì phải buộc lại.
Kiểm tra lại sau 10–15 km đầu
Đây là bước hay bị bỏ qua nhất và cũng hữu ích nhất. Trong mười lăm cây số đầu, rung động làm đồ trong túi đùn xuống và dây chun giãn ra — một mối buộc chặt lúc xuất phát có thể lỏng hẳn sau đó. Dừng lại chỗ an toàn, siết lại, rồi mới đi tiếp. Sau lần siết này thì thường ổn cả ngày.
Xếp đồ theo tần suất sử dụng
Nguyên tắc đơn giản: thứ nào cần lấy giữa đường thì đừng để dưới đáy túi đã buộc chặt.
- Trong cốp hoặc túi nhỏ trước: áo mưa, giấy tờ, sạc dự phòng, nước.
- Trên cùng trong túi lớn: áo khoác, găng, thứ phụ thuộc thời tiết.
- Dưới đáy: quần áo thay, thứ chỉ dùng khi đến nơi.
Nếu bạn phải tháo dây ràng chỉ để lấy chai nước, cách xếp đó sai chứ không phải do túi.
Bốn lỗi khiến đồ rơi hoặc xe khó lái
- Đặt vật nặng nhất lên trên cùng. Trọng tâm cao làm xe chòng chành ở tốc độ thấp và lắc ở tốc độ cao.
- Treo túi nặng vào móc trước hoặc vào ghi-đông. Trọng lượng ở đó ảnh hưởng trực tiếp đến tay lái và có thể vướng khi đánh lái gấp.
- Buộc đồ chìa ra hai bên quá rộng. Trong phố đông hoặc khi len qua xe tải trên đèo, vài phân bề ngang cũng đáng kể.
- Buộc đè lên yên người ngồi sau khi đi hai người. Người ngồi sau phải ngồi xa về phía trước, làm cả hai khó chịu và xe mất cân.
Nếu bạn đang cân nhắc mang nhiều hành lý cỡ lớn, bài thuê xe máy khi mang nhiều hành lý bàn riêng về việc chọn xe cho tình huống đó. Còn danh sách mang những gì thì ở bài chuẩn bị đồ đi phượt xe máy; bài bạn đang đọc chỉ nói về cách đưa số đồ đó lên xe.
Với xe thuê, hãy hỏi trước khi nhận xe: xe có baga không, có kèm dây ràng hay móc treo không. Hỏi một câu lúc đó tiết kiệm được một chuyến đi mua đồ không cần thiết.
Câu hỏi thường gặp
Baga xe tay ga chịu được bao nhiêu ký?
Tùy xe và tùy baga, nên không có con số chung. Sổ tay xe hoặc tem thông số là nơi ghi đúng; với xe thuê thì hỏi chủ xe, vì họ biết baga đó là nguyên bản hay lắp thêm.
Dây chun hay dây ràng tốt hơn?
Dây ràng có khóa giữ chắc hơn và không tự nới, nên hợp với đồ nặng và đường dài. Dây chun nhanh hơn, tiện cho đồ nhẹ và đoạn ngắn. Nhiều người dùng cả hai: dây ràng giữ chính, dây chun chống xê dịch.
Đi mưa có cần túi khô chuyên dụng không?
Không bắt buộc. Hai lớp nilon bọc kỹ bên trong một chiếc túi thường đã giải quyết được phần lớn vấn đề. Túi khô tiện hơn nếu bạn đi dài ngày và phải đóng mở nhiều lần.
Có nên đeo balo khi chạy đường dài không?
Đeo balo nặng nhiều giờ làm mỏi vai và lưng, và trọng lượng đó dồn hết lên người bạn thay vì lên xe. Chuyến dài thì nên chuyển phần nặng xuống xe, chỉ giữ lại trên người những thứ thật nhẹ.
Buộc đồ có ảnh hưởng đến phanh không?
Có. Xe nặng hơn thì quãng đường phanh dài hơn, và trọng lượng dồn về sau làm bánh trước bám kém hơn. Hãy giữ khoảng cách xa hơn bình thường trong cả chuyến.
Đồ rơi giữa đường thì xử lý sao?
Không quay đầu hay dừng đột ngột giữa dòng xe. Đi tiếp đến chỗ an toàn, tấp vào lề, rồi mới đi bộ quay lại nếu thực sự cần. Một món đồ không đáng để đổi lấy một cú phanh gấp trong dòng xe đông.
Bình luận